Bình chọn
Đánh giá của bạn về Cổng thông tin điện tử?
41 người đã bình chọn
 Thống kê truy cập
Thống kê: 18.016
Online: 257

Có các dãy núi đá vôi với trữ lượng lớn, phân bố ở nhiều nơi trên địa bàn xã, các cồn cát trắng ven sông Mã, đây là nguồn tài nguyên quan trọng để sản xuất vật liệu xây dựng và đá xẻ xuất khẩu. Có vàng sa khoáng phân bố dọc các con suối và sông Mã. Các nguồn sinh thủy tự nhiên vốn có từ lâu đời. Con sông Mã chảy qua địa bàn xã, chiều dài 7 km chảy theo hướng Bắc - Nam, chia vùng đất Thiết Kế thành 2 phần, đông và tây sông Mã. Phần đất phía đông chủ yếu là rừng tự nhiên và rừng luồng. Sông Mã là nguồn cung cấp nước cho sản xuất và sinh hoạt của nhân dân địa phương, đồng thời là tuyến giao thông đường thủy huyết mạch tiếp tế lương thực cho chiến dịch Điện Biên Phủ trước đây và vận chuyển hàng lâm sản về xuôi, là con sông có nhiều Nhà máy thủy điện được xây dựng, để cung cấp nguồn điện cho Quốc gia.

Sông, suối gắn liền với tên đất, tên làng và cuộc sống dân cư bản địa, như suối Cha, suối Kế, suối Tráng, suối Bo (chảy từ xã Kỷ Tân xuống), các mó nước như: mó Phụ làng Cha; mó Luồng làng Luồng (thường gọi là mó Tiên); mó Pheo, mó Mật, mó He, mó Vốn, mó Ấm làng Kế. Những mó nước tự nhiên này mát mẻ về mùa hè, ấm áp về mùa đông, nhiều suối có tiềm năng lớn để phát triển trồng trọt và chăn nuôi như suối Cha được hai con suối Bo, suối Kỷ chảy về và con suối Kế đã được nhân dân đắp đập để lấy nước tưới phục vụ sản xuất lúa nước và chăn nuôi.

Sông Mã và các dòng suối chảy ra sông là một nguồn vô tận cung cấp cá tôm, thực phẩm cho cư dân các làng ở Thiết Kế. Cá dốc Vạn Cha, cá mải chảy Luồng, Hang Cuôn, Chảy Kế, cá tể vụng Chu... trở thành vật phẩm mang đi làm quà, trao đổi lấy lúa gạo với các vùng xung quanh.

Thiết Kế là vùng đất có diện tích đất rừng tương đối lớn, so với tổng diện tích tự nhiên, với hệ động thực vật rừng phong phú, đa dạng trong rừng có nhiều loại gỗ quý như: Nghiến (kiêng), lát, chò chỉ, dổi và các loại song, mây, tre, nứa. Núi Lai Láng, Tạng Ảo có nhiều muông thú như: hoẵng, nai, lợn lòi, don, nhím và nhiều loài động vật quý hiếm như: gấu ngựa, vọc quần đùi trắng, gà sao, gà lôi, trăn, rắn, ong mật...Người Mường có câu ca:

“Muốn ăn cá dốc ra bến Khô, Ai

Muốn thịt hoẵng, nai lên miền Ký Ống”.

Đặc biệt, đất đai, khí hậu của xã Thiết Kế phù hợp với cây luồng. Luồng thiết kế vừa to, vừa thẳng, vừa già. tuổi đời của bụi luồng kéo dài 40,50 năm hoặc lâu hơn nữa. Hơn nữa, điều kiện khai thác và và vận chuyển lại thuận lợi, gần sông, gần đường. Cây luồng đã trở thành hàng hóa từ lâu đời.``

Các bãi cỏ ven sông thuận lợi cho việc chăn thả trâu bò, đặc biệt là trâu, vì trâu rất thích ăn cỏ bãi sông và lội xuống sông tắm. Người Thái có câu ca nhận xét:

“Mường Ống nhiều khoai

Mường Ai nhiều sanh, niếng”.

Trong thời kỳ kinh tế tự cấp, tự túc, đồng bào đã khai thác các nguồn lợi thiên nhiên để phục vụ đời sống. Người xưa có nhận xét:

Nhiều cơm, nhiều cá làng Cha

Nhiều ba ba suối Kế

Lắm quả hể núi Đon

Lắm chua mon đồi Đáy

Lắm củ ráy pưa Tráng

Lắm củ dạng pưa Kin...

 Liên kết website